1759

1 december 2019

Andrea del Sarto (1486-1530)
Portrait of the Artist's Wife (1513-1514)

1758

1 december 2019

Heeft men zichzelf niet aan alle kanten door de zee omringd gezien, dan heeft men geen idee van de wereld en van zijn eigen verhouding tot de wereld.
Johann Wolfgang von Goethe Italiaanse reis, 234

Natuurlijk hang ik, zoals jij stelt, in mijn denkbeelden sterk aan het heden, en hoe meer ik van de wereld zie, des te minder kan ik de hoop koesteren, dat de mensheid ooit een wijze, verstandige en gelukkige eenheid zal worden.
Johann Wolfgang von Goethe Italiaanse reis, 321

Zoals jij je gemakkelijk kunt voorstellen, heb ik honderd nieuwe dingen in mijn hoofd, en het komt niet op het denken, het komt op het doen aan; het is verdraaid lastig alles zo op te schrijven dat het niet anders dan zo opgeschreven kan worden.
Johann Wolfgang von Goethe Italiaanse reis, 369

De schoonheid van de verschillen, het karakteristieke onderscheid, dat kleine ontroerende manco – het zit in de altijd andere plooien van het laken en in het halfduister van de coulissen van Fidelio of Il ritorno d'Ulisse in patria.
Donald Niedekker Zo zie je alles, 11

Dat ik zo eindeloos corrigeer aan mijn geschrijf, is omdat ik wil dat de tekst zelf me zegt dat het zo en niet anders moet zijn.
Frida Vogels Dagboek 1977-1978, 24

1757

24 november 2019

Muziek associeer ik vaak met een seizoen. Mozart met een zonnige lente- of zomerdag, vooral zijn pianoconcerten. Haydn eveneens. Schubert met de herfst en de winterdagen (Die Winterreise natuurlijk). Bach kan altijd en vroeger gold dat ook voor Wagner, maar aan deze laatste denk ik nu alleen nog maar op Goede Vrijdag (Parsifal) en in augustus wanneer de Bayreuther Festspiele plaatsvinden. Ik geef toe, niet bij alle componisten is het even duidelijk en soms is het alleen een specifiek muziekwerk dat een componist verbindt met een seizoen, zoals de Zesde Symfonie van Beethoven met de zomer en wellicht daardoor alle muziek van Beethoven. De Nocturnes van Chopin horen bij het korter worden van het daglicht in het najaar, de strijkkwartetten van Sjostakovich bij het langer worden van het daglicht in de winter.

Gisteravond luisterde ik naar het Requiem in memoriam Josquin Desprez van Jean Richafort (±1480-±1547) en ik vroeg me af waarom deze muziek zo bij november past. Toen ik vanochtend de kale bomen in het bos zag, begreep ik het. De bladerloze takken waren een mooi beeld voor al die polyfone lijnen in deze muziek en het omhoog reiken stond voor het religieuze karakter ervan.

Jean Richafort Requiem in memoriam Josquin Desprez

1756

11 november 2019

Dit boek is bestemd voor de rustige lezers, voor mensen die nog niet worden meegesleurd door de duizelingwekkende vaart van ons voortrollend tijdperk en die er nog geen afgodisch genoegen in scheppen, door de raderen van die tijd te worden fijngemalen —, dat wil zeggen voor weinig mensen! Maar deze mensen kunnen er niet aan wennen de waarde der dingen af te meten aan de tijdsbesparing of tijdverspilling, zij 'hebben tijd'; hun is het nog vergund, zonder zichzelf met verwijten te overladen, de goede uren van de dag en hun vruchtbare en krachtige momenten uit te kiezen en te vergaren om over de toekomst (...) na te denken, zij mogen zelfs geloven hun dag op een waarlijk nuttige en waardige wijze te hebben doorgebracht, namelijk in meditatio generis futuri [beschouwingen over de aard van de toekomst]. Zo iemand heeft het denken nog niet verleerd terwijl hij leest, hij verstaat de geheime kunst tussen de regels door te lezen, hij is zelfs zo verspillend van aard dat hij bovendien nog over het gelezene nadenkt, wellicht nog lang nadat hij het boek uit handen heeft gelegd. En dat niet om een recensie of weer een boek te schrijven, maar enkel en alleen om na te denken! (...) Hij die rustig en onbekommerd genoeg is om samen met de auteur een lange weg te gaan, waarvan een veel latere generatie pas de doeleinden in volle duidelijkheid te zien zal krijgen! Als de lezer daarentegen, hevig geagiteerd, meteen opspringt om de daad bij het woord te voegen, als hij van het ogenblik de vruchten wil plukken die hele geslachten zelfs met de grootste moeite nauwelijks konden verwerven, dan valt te vrezen dat hij de auteur niet heeft begrepen.

Friedrich Nietzsche Waarheid en leugen, 106-107

1755

7 november 2019

Léon-Augustin Lhermitte (1844-1925)
La Petite Bretonne