Terug naar de bron. Is dat een Romantisch ideaal? De behoefte om terug te gaan naar het punt waar het allemaal begon om dan vervolgens te kijken waar de reis verkeerd ging. Hebben we een verkeerde afslag genomen? Of hebben we een afslag gemist?

Eén van de aardige kanten van het volgen van de geschiedenis van de filosofie zijn de momenten waarop je denkt: aha, dus daar komt het vandaan. Om het maar even simpel uit te drukken.

Het is een cliché-beeld, maar ik vind het een mooi beeld: de geschiedenis als een weg. Wat betreft de filosofiegeschiedenis zie ik op die weg allemaal mannetjes druk in gesprek met elkaar. Eindeloos duren hun gesprekken. Soms keren ze op hun schreden terug, sommigen vragen zich af of ze daar niet al eerder geweest zijn. Weer anderen gaan op een bankje zitten om van een prachtig panaroma te genieten. Anderen schrijven hun gedachten snel op, stel je voor dat je ze vergeet. Sommigen houden van het platteland, anderen van bergen. Sommigen houden van een wolkeloze hemels, anderen zien het liever stormen en onweren. Vaststaat dat al die wegen naar elkaar toe leiden, de wereld is immers rond. Dat sommigen zo nu en dan de borden verkeerd draaien of verplaatsen maakt dan ook niet uit: het brengt je op paden waar je anders misschien nooit gekomen was.

Er zijn vele bibliotheken langs die weg waarin boeken staan met reisverslagen van anderen. Vele reizen beginnen met een zoektocht naar het begin, wanneer, waar en wie was het ooit allemaal begonnen? Een fout die daarbij nogal eens gemaakt wordt is te veronderstellen dat de bron altijd zuiver is. Amderen vinden de bron ondrinkbaar en onverteerbaar.

Ik had al een tijdje de behoefte om terug te gaan naar de bronnen van het boeddhisme. Gelukkig is uitgeverij Asoka begonnen met het uitbrengen van de Pali-canon in het Nederlands. Het is prachtig! Maar eerst mijn kennis van het boeddhisme een beetje vast vorm geven. Dus lees ik nu Boeddhisme voor dummies. Je moet toch een nieuwe reis beginnen met een goede reisgids, nietwaar? U ziet, ik ben een toerist in eigen hersenpan.

Nog even om misverstanden te voorkomen: dat ik over boeddhisme leest, wil nog niet zeggen dat ik boeddhist wil worden. Je wordt ook geen christen door de Bijbel te lezen. Overigens: zou het een goed idee zijn om in het kerstpakket van alle Nederlanders dit jaar Islam voor dummies te doen?