Jan-Willem Lubbers

2023

#1943   zonder context (117)

We doen te weinig niks en als gevolg daarvan leven we in een imitatiemaatschappij waarin we steeds vaker een vervagende kopie van onszelf spelen.
Lieke Marsman 'Kunst kan de wereld alleen veranderen wanneer kunstenaars de politiek in gaan' in: NRC 21/22 januari 2023. Opinie & Debat, 9

Het streven naar onbeperkte macht en vrijheid in een wereld die mij geen normen oplegt, leidt tot (het streven naar) cumulatie van genot, tot ophoping van bezit, tot een narcistische esthetica van het zelf.
Arnold Ziegelaar 'Trouw aan het wezenlijke' in: Filosofie–Tijdschrift jrg. 32 nr. 5 Levenskunst, 30

Alleen gericht zijn op een genoeglijk leven kan wel eens gepaard gaan met een uiteindelijk hersenloze zelfgenoegzaamheid.
René van Delft 'De zwijgende profeet. Wittgenstein en de kunst van het zuivere leven' in: Filosofie–Tijdschrift jrg. 32 nr. 5 Levenskunst, 24

De tijd is blind en wat hem, de tijd, betreft is alles even oud of jong — want tijd is een bijwerking, misschien een anomalie, dat weten we nog niet, van de tijdloze eeuwigheid.
Anneke Brassinga 'Over wijsheid van ouderdom. Een stand van zaken' in: Nexus nummer 90, 114-115

Voor mijzelf ben ik 'ik', voor anderen 'jij' — een diepere kloof is nauwelijks denkbaar.
László F. Földényi 'De blik van het kind en de volwassene' in: Nexus nummer 90, 92

Iedereen is zichzelf / voor hij denkt.
Cees Nooteboom Monniksoog, 18

Lezers zijn een soort complotdenkers.
Jannetje Koelewijn en Thomas de Veen 'Anjet Daanje. Schrijfster' in: NRC 24/25 december 2022. 2022 in negen interviews, 36

1941 (116)   1142 (1)   23.1.2023

#1942

Er zijn mensen die menen dat het leven is als de zon, of op z'n minst vinden dat het zo zou moeten zijn: fel, warm, stralend, bron van energie en optimisme. Het zijn de mensen met de zonnige karakters in ons leven. Ze begrijpen wel dat het soms bewolkt is, dat het soms regent en stormt, maar dat mag hun tomeloze vrolijkheid en optimisme niet drukken, het gaat immers om de zon en wat schijnt er achter de wolken? Juist. Dat de zon een destructieve kant heeft, dat de zon verblindt en de duisternis ontkent, dat wordt graag vergeten.

Er zijn mensen voor wie het leven is als de maan. Zij waarderen de zon, de zon die leven geeft, de zon die het leven mooi kan maken, maar zij weten dat die vuurbal maar één kant van het leven toont. De maan reflecteert het zonlicht, zij schijnt schijnbaar de zonnige kant van het leven, maar dat laat onverlet dat zij ook een duistere kant heeft. De maan toont de cyclische kant van het leven, donker en licht wisselen elkaar af. De nieuwe maan draagt de belofte van licht in zich, de volle maan de belofte van duisternis.

Toegegeven, ik ben niet altijd een zonnige persoonlijkheid. Soms is er mijn vrolijke kant, soms ben ik somber en afwezig. Als me gevraagd wordt hoe het met me gaat antwoord ik de laatste tijd steeds vaker: soms wordt het eb, soms wordt het vloed. Ik probeer beide gemoedstoestanden te accepteren en ik verzet me in toenemende mate tegen mensen die vinden dat het leven alleen maar zonnig mag zijn. Of erger: dat je alleen maar de zonnige zijde mag tonen.

Ik heb het vaak genoeg geprobeerd en geforceerd: louter optimisme, louter energie zijn, hard werken, altijd maar de optimistische kant tonen en positief zijn en ik was een geliefd collega, altijd behulpzaam, altijd vriendelijk, je kunt met me lachen. Maar ik brand mezelf dan op, ik heb geen talent voor alleen maar blijmoedigheid.

Ik kan eenvoudigweg niet ontkennen dat ik ook een andere kant heb, een kant die moedeloos is, een kant die melancholisch kan zijn, een kant die het leven wel eens niet ziet zitten en er dan geen zin meer in heeft. Voor mij is het geen oplossing om die moedeloze kant te bestrijden met positivisme en ik luister niet meer naar frasen als 'je moet meer bewegen', 'je moet gezonder eten', 'glimlach eens wat vaker tegen jezelf in de spiegel'. Altijd maar dat 'je moet dit' en 'je moet dat', want daar word je een zonniger, lees: een aangenamer persoon van (voor ons).

Wanneer ik de donkere kant omarm als deel van mijn leven en altijd voor ogen houd, dat beide kanten bij elkaar horen, dat de ene kant de belofte van de andere kant inhoudt, dat ze complementair zijn, dat ze een eenheid vormen, mij, dan is het resultaat een gevoel van sereniteit, dat het leven is zoals het is, dat ik me beter voel als ik niet meer probeer mijn leven beter en succesvoller te maken, dat het nu eenmaal vrolijkheid én ergernis is, dat het succes én ellende kan zijn, dat juist al die tegenstellingen samen gaan, elkaar oproepen, in elkaar overvloeien.

En kijk, daar kan ik nou op varen, daar word ik blij en vrolijk van, soms ironisch, soms sarcastisch. Het is mijn manige persoonlijkheid.

3.1.2023